<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" xmlns:georss="http://www.georss.org/georss">
<channel>
<title>Иқтисодий суд - MEDIATOR.UZ - Nizoni tezkorlik bilan ko‘rib chiqish</title>
<link>https://mediator.uz/</link>
<language>ru</language><item>
<title>«Одил судлов – 2030»: инсон ҳуқуқларини ишончли ҳимоя қилишнинг янги стратегик босқичи</title>
<link>https://mediator.uz/z/uz_03/1935-«одил-судлов-–-2030»-инсон-ҳуқуқларини-ишончли-ҳимоя-қилишнинг-янги-стратегик-босқичи.html</link>
<pdalink>https://mediator.uz/z/uz_03/1935-«одил-судлов-–-2030»-инсон-ҳуқуқларини-ишончли-ҳимоя-қилишнинг-янги-стратегик-босқичи.html</pdalink>
<guid>https://mediator.uz/z/uz_03/1935-«одил-судлов-–-2030»-инсон-ҳуқуқларини-ишончли-ҳимоя-қилишнинг-янги-стратегик-босқичи.html</guid>
<pubDate>Tue, 03 Nov 2026 19:28:29 +0500</pubDate>
<category>native-yes</category>

<content:encoded><![CDATA[<p style="text-align:center;"><b>Ф. ОТАХОНОВ,</b><br><b>Ўзбекистон Республикаси</b><br><b>Олий суди ҳузуридаги</b><br><b>Илмий-маслаҳат кенгаши</b><br><b>аъзоси, ТДЮУ профессори</b></p> <p style="text-align:center;"><br><a href="https://mediator.uz/uploads/DOC/kitob/8%20.pdf" target="_blank">PDF | ОЧИШ</a></p> <p><br></p> <p><br></p>]]></content:encoded>
</item><item>
<title>САМИМИЙ ИНСОН ВА ФИДОИЙ УСТОЗ</title>
<link>https://mediator.uz/z/uz_02/1933-самимий-инсон-ва-фидоий-устоз.html</link>
<pdalink>https://mediator.uz/z/uz_02/1933-самимий-инсон-ва-фидоий-устоз.html</pdalink>
<guid>https://mediator.uz/z/uz_02/1933-самимий-инсон-ва-фидоий-устоз.html</guid>
<pubDate>Fri, 30 Oct 2026 08:29:19 +0500</pubDate>
<category>native-yes</category>

<content:encoded><![CDATA[<p style="text-align:center;"><a href="https://mediator.uz/uploads/DOC/kitob/%D0%91.%D0%A5.%D0%A1%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B6%D0%B0%D0%B5%D0%B2.%20%D0%9A%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B1.pdf" target="_blank">PDF | КЎРИШ</a></p>]]></content:encoded>
</item><item>
<title>ЎЗБЕКИСТОН НОДАВЛАТ НОТИЖОРАТ ТАШКИЛОТЛАРИНИНГ ҚОНУНЧИЛИК ҲУЖЖАТЛАРИНИ КОРРУПЦИЯГА ҚАРШИ ЭКСПЕРТИЗАСИДА ИШТИРОКИНИНГ АМАЛИЙ МЕХАНИЗМЛАРИ</title>
<link>https://mediator.uz/z/uz_04/1894-ўзбекистон-нодавлат-нотижорат-ташкилотларининг-қонунчилик-ҳужжатларини-коррупцияга-қарши-экспертизасида-иштирокининг-амалий-механизмлари.html</link>
<pdalink>https://mediator.uz/z/uz_04/1894-ўзбекистон-нодавлат-нотижорат-ташкилотларининг-қонунчилик-ҳужжатларини-коррупцияга-қарши-экспертизасида-иштирокининг-амалий-механизмлари.html</pdalink>
<guid>https://mediator.uz/z/uz_04/1894-ўзбекистон-нодавлат-нотижорат-ташкилотларининг-қонунчилик-ҳужжатларини-коррупцияга-қарши-экспертизасида-иштирокининг-амалий-механизмлари.html</guid>
<pubDate>Thu, 08 Oct 2026 10:07:13 +0500</pubDate>
<category>native-yes</category>

<content:encoded><![CDATA[<div class="MsoNormal" align="center" style="margin-bottom:0cm;text-align:center;line-height:normal;"><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;font-family:Cambria, serif;">ФОЗИЛЖОН ОТАХОНОВ</span></b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;font-family:Cambria, serif;"><br>Ўзбекистон Республикаси Коррупцияга қарши курашиш агентлиги ҳузуридаги </span></div> <div class="MsoNormal" align="center" style="margin-bottom:0cm;text-align:center;line-height:normal;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;font-family:Cambria, serif;">Жамоатчилик кенгаши раиси, ТДЮУ профессори,<br>юридик фанлар доктори, профессор</span> <p><br></p> </div> <div class="MsoNormal" align="center" style="margin-bottom:0cm;text-align:center;line-height:normal;"></div> <div class="MsoNormal" align="center" style="margin-bottom:0cm;text-align:center;line-height:normal;"> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;color:#004e9a;">Ҳурматли семинар иштирокчилари!</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Бугун биз назарий масалаларга эмас, асосан бир амалий саволга жавоб излаймиз:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">ННТ қонунчилик ҳужжати ёки унинг лойиҳасини кўриб чиққанда коррупцияни келтириб чиқарувчи омилларни қандай аниқлаши ва уларни бартараф этиш бўйича қандай таклиф бериши мумкин?</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Бу масаланинг муҳим ҳуқуқий асоси мавжуд.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;color:#0000ff;">1. ННТЛАРНИНГ БУ ЖАРАЁНДА ИШТИРОК ЭТИШ ҲУҚУҚИ</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 36-моддасига мувофиқ, фуқаролар жамият ва давлат ишларини бошқаришда бевосита ҳамда ўз вакиллари орқали иштирок этиш ҳуқуқига эга. Бу иштирок шаклларидан бири </span><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">–</span><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;"> давлат органлари устидан жамоатчилик назоратини амалга оширишдир. Конституциянинг 40-моддасида эса фуқароларнинг давлат органлари ва бошқа ташкилотларга ариза, таклиф ва шикоятлар билан мурожаат қилиш ҳуқуқи белгиланган.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">«Жамоатчилик назорати тўғрисида»ги Қонун</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">га кўра, нодавлат нотижорат ташкилотлари жамоатчилик назорати субъектларидан биридир.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Мазкур Қонуннинг 6-моддасида жамоатчилик назорати шакллари қаторида <b>жамоатчилик мониторинги ва жамоатчилик экспертизаси</b> ҳам белгиланган. 12-моддага кўра, жамоатчилик экспертизаси норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар ва давлат органларининг бошқа қарорлари лойиҳаларини фуқаролар, юридик шахсларнинг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларига ҳамда жамият манфаатларига мувофиқлигини аниқлаш учун ўрганиш ва баҳолашдан иборат. Жамоатчилик экспертизасини ННТлар қонунчиликда назарда тутилган ҳолларда ўтказиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Энди биз учун энг муҳим ҳужжат </span><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">–</span><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;"> 2023 йил 8 августдаги ЎРҚ-860-сон<b> «Норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг ва улар лойиҳаларининг коррупцияга қарши экспертизаси тўғрисида»ги Қонун</b>.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Ушбу Қонуннинг 10-моддасига мувофиқ, ННТлар норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг <b>жамоатчилик экспертизасини</b> ўтказишга ҳақли.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Ушбу экспертиза доирасида <b>коррупцияни келтириб чиқарувчи омилларни бартараф этишга доир таклифлар ва тавсиялар ишлаб чиқилиши мумкин</b>.</span></p> <p><br></p> <table class="MsoTableGrid" border="1" cellspacing="0" cellpadding="0" style="border-collapse:collapse;border:none;"> <tbody> <tr> <td width="623" valign="top" style="width:467.25pt;border:solid 1pt;padding:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt;"> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:42.55pt;line-height:normal;background:#FFFFFF;"><b><span lang="uz-cyr" style="font-family:Cambria, serif;color:#000080;">10-модда. Норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг ва улар лойиҳаларининг коррупцияга қарши экспертизасида жамоатчиликнинг иштирок этиши</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:42.55pt;line-height:normal;background:#FFFFFF;"><span lang="uz-cyr" style="font-family:Cambria, serif;color:#000000;">Нодавлат нотижорат ташкилотлари, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари ва оммавий ахборот воситалари норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг жамоатчилик экспертизасини қонунчиликда белгиланган тартибда ўтказишга ҳақли бўлиб, ушбу экспертиза доирасида коррупцияни келтирибиб чиқарувчи омилларни бартараф этишга доир таклифлар ва тавсиялар ишлаб чиқилиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:42.55pt;line-height:normal;background:#FFFFFF;"><span lang="uz-cyr" style="font-family:Cambria, serif;color:#000000;">Ўзбекистон Республикаси фуқаролари, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари, нодавлат нотижорат ташкилотлари, оммавий ахборот воситалари томонидан норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларининг жамоатчилик муҳокамасида иштирок этиш доирасида коррупцияни келтирибиб чиқарувчи омилларни бартараф этиш юзасидан таклифлар ва тавсиялар ишлаб чиқилиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:42.55pt;line-height:normal;background:#FFFFFF;"><span lang="uz-cyr" style="font-family:Cambria, serif;color:#000000;">Ўзбекистон Республикаси фуқаролари, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари, нодавлат нотижорат ташкилотлари, оммавий ахборот воситалари давлат органлари ҳамда ташкилотлари томонидан ўтказиладиган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг ва улар лойиҳаларининг коррупцияга қарши экспертизасини ўтказиш жараёнида иштирок этиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:42.55pt;line-height:normal;background:#FFFFFF;"><span lang="uz-cyr" style="font-family:Cambria, serif;color:#000000;">Жамоатчилик томонидан тақдим этилган таклифлар ва тавсиялар тегишли давлат органлари ва ташкилотлари томонидан мажбурий равишда кўриб чиқилиши лозим.</span></p> <p><br></p> </td> </tr> </tbody> </table> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Шунингдек, фуқаролар, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари, ННТлар ва оммавий ахборот воситалари давлат органлари ва ташкилотлари томонидан ўтказиладиган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг ва улар лойиҳаларининг коррупцияга қарши экспертизасини ўтказиш жараёнида иштирок этиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Демак, <b>ННТларнинг иштироки қонун билан таъминланган.</b></span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;color:#0000ff;">2. ННТ ЭКСПЕРТИЗА ЎТКАЗГАНДА НИМАНИ АНИҚЛАЙДИ?</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Бу ерда асосий тушунча битта:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;color:#ee0000;">КОРРУПЦИЯНИ КЕЛТИРИБИБ ЧИҚАРУВЧИ ОМИЛЛАР</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">ЎРҚ-860-сон Қонуннинг иловасида <b>«Коррупцияни келтириб чиқарувчи омилларни аниқлаш бўйича ЧЕК-ЛИСТ»</b> берилган.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Шунинг учун ННТ эксперти қонун лойиҳасини ўқиганда, аввало:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">«Ушбу ҳужжатда чек-листда кўрсатилган коррупцияни келтириб</span></b><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">иб</span></b><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;"> чиқарувчи омиллардан бири мавжудми?»</span></b><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">– </span></b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">деган саволни бериши керак.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Агар мавжуд бўлса, кейинги савол:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">«Бу омил қайси нормада мавжуд ва унинг асосланиши нимадан иборат?»</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Чунки чек-листда айнан «коррупцияни келтириб чиқарувчи омил мавжуд бўлган норма ва унинг асосланиши»ни кўрсатиш назарда тутилган.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;color:#0000ff;">3. БИРИНЧИ ЙЎНАЛИШ — НОРМАЛАРНИНГ БАРҚАРОРЛИГИ ВА ҲУҚУҚИЙ ЖИҲАТДАН МУВОФИҚЛИГИ</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Чек-листда биринчи йўналиш сифатида:</span></p> <p><br></p> <ul> <li class="MsoListParagraphCxSpFirst" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">сўзларнинг нотўғри қўлланилиши;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpMiddle" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">ноаниқ ва асоссиз ҳаволаларнинг қўлланилиши;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpLast" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">норматив-ҳуқуқий ҳужжатларда қарама-қаршиликларнинг мавжудлиги</span><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">каби коррупцияни келтириб чиқарувчи омиллар кўрсатилган.</span></li> </ul> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">ННТ фаоли оддий қилиб нима қилади?</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Масалан, бир моддада бир тартиб, бошқа моддада унга зид тартиб белгиланган бўлса, буни аниқлайди.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Ёки нормада қандайдир бошқа ҳужжатга ҳавола берилган, лекин қайси норма қўлланилиши аниқ эмас.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Шунда:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">қайси норма — қандай муаммо — қайси коррупцияни келтириб</span></b><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">иб</span></b><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;"> чиқарувчи омил</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">эканини кўрсатиш керак.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;color:#0000ff;">4. ИККИНЧИ ЙЎНАЛИШ </span></b><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;color:#0000ff;">–</span></b><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;color:#0000ff;"> ВАКОЛАТЛАР, ҲУҚУҚ ВА МАЖБУРИЯТЛАР</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Бу йўналишда чек-листда қуйидаги масалаларга эътибор қаратилган:</span></p> <p><br></p> <ul> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">дискрецион ваколатларнинг кенглиги;</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">ваколатларнинг ноаниқлиги;</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">давлат органларининг бир-бирини такрорловчи ваколатлари ва вазифалари;</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">манфаатлар тўқнашуви;</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">афзалликларнинг асоссиз равишда белгиланиши;</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:10pt;line-height:115%;font-family:Symbol;"><span><span style="font:7pt 'Times New Roman';"> </span></span></span><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">ҳуқуқ ва мажбуриятларнинг номутаносиблиги;</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:10pt;line-height:115%;font-family:Symbol;"><span><span style="font:7pt 'Times New Roman';"> </span></span></span><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">ўз вақтида тартибга солинмаслик ва бошқа омиллар.</span></li> </ul> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Бу ерда ННТ фаоли қуйидаги саволларни бериши керак:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Қарорни ким қабул қилади?</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Унинг ваколати аниқ белгиланганми?</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Қарор қабул қилиш мезонлари борми?</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Бир масала бўйича икки давлат органига бир хил ваколат берилмаганми?</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Манфаатлар тўқнашуви юзага келиши мумкинми?</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Масалан, нормада мансабдор шахсга қарор қабул қилиш учун жуда кенг ваколат берилган, аммо қарор қабул қилишнинг аниқ мезонлари кўрсатилмаган.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Бу ҳолатни ННТ фаоли чек-листдаги <b>«дискрецион ваколатларнинг кенглиги»</b> ёки <b>«ваколатларнинг ноаниқлиги»</b> билан боғлаб таҳлил қилади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;color:#0000ff;">5. УЧИНЧИ ЙЎНАЛИШ — МАЪМУРИЙ ТАРТИБ-ТАОМИЛЛАР</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Бу ерда ННТ фаоли фуқаро ёки тадбиркор учун белгиланган тартибнинг аниқлигига эътибор қаратади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Масалан:</span></p> <p><br></p> <ul> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">маъмурий тартиб-таомил мавжудми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">талаб қилинадиган ҳужжатлар аниқми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">қарор қабул қилиш муддати белгиланганми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">тўлов миқдори аниқми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">рад этиш асослари кўрсатилганми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">белгиланган талаблар ортиқча эмасми?</span></li> </ul> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><i><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Чек-листда бу йўналиш бўйича:</span></i></b></p> <p><b><i></i></b></p> <b><i></i></b> <ul> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">маъмурий тартиб-таомилларнинг мавжуд эмаслиги ёки тўлиқ эмаслиги;</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">белгиланган қоидалардаги истисноларнинг асоссиз равишда қўлланилиши;</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">ортиқча ва асоссиз талаблар белгиланиши;</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">вақт чегараларининг ноаниқлиги;</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">тўловлар миқдорларининг ноаниқлиги;</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">санкцияларнинг номутаносиблиги</span><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">каби коррупцияни келтириб чиқарувчи омиллар белгиланган.</span></li> </ul> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Оддий мисол:</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Агар давлат органи аризани кўриб чиқиши учун аниқ муддат белгиланмаган бўлса, аризани кўриб чиқишни асоссиз равишда чўзиш имконияти пайдо бўлиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Шунда ННТ бу ҳолатни аниқ кўрсатиб, <b>вақт чегараларини аниқ белгилаш бўйича таклиф</b> киритиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;color:#0000ff;">6. ТЎРТИНЧИ ЙЎНАЛИШ — НАЗОРАТ-ТЕКШИРИШ ФАОЛИЯТИ</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Бу йўналишда қуйидаги масалалар текширилади:</span></p> <p><br></p> <ul> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">текшириш ва тафтиш ўтказиш тартиби мавжудми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">шикоят қилиш тартиби белгиланганми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">шаффофлик ва жамоатчилик назорати таъминланганми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">молиявий ва бошқа санкцияларни қўллаш ҳамда ундириш тартиби аниқми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">давлат органлари фаолияти устидан назорат қилиш шакллари ва турлари белгиланганми?</span></li> </ul> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Чек-листда айнан шу масалалар коррупцияни келтириб чиқарувчи омиллар сифатида назарда тутилган.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Бу ерда ҳам ННТнинг вазифаси фақат камчиликни айтиш эмас.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Қайси нормада муаммо борлигини ва уни қандай бартараф этиш мумкинлигини кўрсатиш керак.</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;color:#0000ff;">7. ННТ УЧУН АМАЛИЙ ТАРТИБ</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Энди ушбу ишни ННТ қандай ташкил қилиши мумкин?</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Мен буни олти босқичга ажратган бўлардим.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">БИРИНЧИ БОСҚИЧ — МОНИТОРИНГ</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">ННТ жамоатчилик учун муҳим бўлган норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар ва уларнинг лойиҳаларини кузатиб боради.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">ИККИНЧИ БОСҚИЧ — ЧЕК-ЛИСТ БЎЙИЧА ТАҲЛИЛ</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Ҳужжатнинг нормалари чек-листдаги йўналишлар бўйича кўриб чиқилади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">УЧИНЧИ БОСҚИЧ — КОРРУПЦИЯНИ КЕЛТИРИБ ЧИҚАРУВЧИ ОМИЛНИ АНИҚЛАШ</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Омилнинг ўзи ва у мавжуд бўлган аниқ норма белгиланади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">ТЎРТИНЧИ БОСҚИЧ — АСОСЛАШ</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Нима учун мазкур норма коррупцияни келтириб чиқарувчи омилни юзага келтириши мумкинлиги тушунтирилади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">БЕШИНЧИ БОСҚИЧ — ТАКЛИФ ВА ТАВСИЯЛАР</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Ушбу омилни бартараф этиш учун аниқ ҳуқуқий таклиф ишлаб чиқилади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">ОЛТИНЧИ БОСҚИЧ — НАТИЖАНИ КУЗАТИШ</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">ННТ ўз таклифи кўриб чиқилганми, инобатга олинганми ёки рад этилганми — шуни ҳам кузатиб бориши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Бу ерда <b>жамоатчилик назорати</b> механизмларидан ҳам фойдаланиш мумкин. «Жамоатчилик назорати тўғрисида»ги Қонунда жамоатчилик мониторинги ва жамоатчилик экспертизаси тегишли механизмлар сифатида белгиланган.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">8. ЭКСПЕРТИЗА ХУЛОСАСИ ҚАНДАЙ БЎЛИШИ КЕРАК?</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Энг муҳими — умумий гаплардан қочиш.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Масалан:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:'Segoe UI Emoji', sans-serif;">❌</span><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;"> <b>«Ушбу норма коррупцияга олиб келиши мумкин».</b></span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Бунинг ўзи етарли эмас.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Яхшироқ ёндашув:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">1. Норма:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;"> лойиҳанинг фалон моддаси.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">2. Коррупцияни келтириб чиқарувчи омил:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;"> чек-листдаги аниқ омил.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">3. Асосланиши:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;"> ушбу нормада мазкур омил қандай намоён бўлаётгани.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">4. Таклиф:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;"> омилни бартараф этиш учун нормани қандай ўзгартириш ёки тўлдириш кераклиги.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Шунда экспертиза натижаси аниқ ва амалий бўлади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;color:#0000ff;">9. ННТНИНГ АСОСИЙ ВАЗИФАСИ</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">ННТнинг вазифаси давлат органларини танқид қилиш эмас.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Асосий мақсад —</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">КОРРУПЦИЯНИ КЕЛТИРИБ ЧИҚАРУВЧИ ОМИЛЛАРНИ АНИҚЛАШ ВА УЛАРНИ БАРТАРАФ ЭТИШГА ДОИР ТАКЛИФ ВА ТАВСИЯЛАР ИШЛАБ ЧИҚИШ.</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Шу маънода ННТлар давлат органларига рақиб эмас, балки жамоатчилик манфаатларини ифода этувчи <b>ижтимоий шерик</b> сифатида иштирок этади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">ХУЛОСА</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Ҳурматли иштирокчилар!</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Коррупцияга қарши курашишнинг самарали усулларидан бири </span><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">–</span><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;"> коррупцияни келтириб чиқариши мумкин бўлган омилларни <b>норматив-ҳуқуқий ҳужжат қабул қилинишидан олдин аниқлаш ва бартараф этиш</b>дир.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Бу жараёнда ННТларнинг имкониятлари етарлича кенг.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Шунинг учун ҳар бир ННТ фаоли норматив-ҳуқуқий ҳужжат ёки унинг лойиҳасини ўрганганда қуйидаги саволларни бериши керак:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Биринчидан:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;"> қайси норма таҳлил қилинмоқда?</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Иккинчидан:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;"> чек-листда кўрсатилган қайси коррупцияни келтириб чиқарувчи омил мавжуд?</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Учинчидан:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;"> ушбу омил қайси нормада намоён бўлмоқда?</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Тўртинчидан:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;"> унинг асосланиши нимадан иборат?</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Бешинчидан:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;"> ушбу омилни бартараф этиш учун қандай таклиф бериш мумкин?</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Шунда ННТнинг фаолияти оддий жамоатчилик фикридан <b>асосланган жамоатчилик экспертизаси</b> даражасига кўтарилади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;">Энг муҳими, биз коррупция содир бўлганидан кейин унинг оқибатлари билан курашиш билан чекланиб қолмаймиз.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;color:#ee0000;">Коррупцияни келтириб чиқарувчи омилларни қонунчилик ҳужжатининг ўзида, уни қабул қилишдан олдин аниқлашга ҳаракат қиламиз.</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;line-height:115%;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:Cambria, serif;color:#002060;">Эътиборингиз учун раҳмат!</span></b></p> <p><br></p> </div>]]></content:encoded>
</item><item>
<title>ЎЗБЕКИСТОН НОДАВЛАТ НОТИЖОРАТ ТАШКИЛОТЛАРИНИНГ ҚОНУНЧИЛИК ҲУЖЖАТЛАРИНИ КОРРУПЦИЯГА ҚАРШИ ЭКСПЕРТИЗАСИДА ИШТИРОКИНИНГ АМАЛИЙ МЕХАНИЗМЛАРИ</title>
<link>https://mediator.uz/z/uz_04/1893-ўзбекистон-нодавлат-нотижорат-ташкилотларининг-қонунчилик-ҳужжатларини-коррупцияга-қарши-экспертизасида-иштирокининг-амалий-механизмлари.html</link>
<pdalink>https://mediator.uz/z/uz_04/1893-ўзбекистон-нодавлат-нотижорат-ташкилотларининг-қонунчилик-ҳужжатларини-коррупцияга-қарши-экспертизасида-иштирокининг-амалий-механизмлари.html</pdalink>
<guid>https://mediator.uz/z/uz_04/1893-ўзбекистон-нодавлат-нотижорат-ташкилотларининг-қонунчилик-ҳужжатларини-коррупцияга-қарши-экспертизасида-иштирокининг-амалий-механизмлари.html</guid>
<pubDate>Thu, 08 Oct 2026 09:59:01 +0500</pubDate>
<category>native-yes</category>

<content:encoded><![CDATA[<p class="MsoNormal" align="center" style="margin-bottom:0cm;line-height:150%;text-align:center;"><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">ФОЗИЛЖОН ОТАХОНОВ</span></b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"><br>Ўзбекистон Республикаси Коррупцияга қарши курашиш агентлиги ҳузуридаги Жамоатчилик кенгаши раиси, ТДЮУ профессори, юридик фанлар доктори, профессор</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#004e9a;">Ҳурматли семинар иштирокчилари!</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Бугун биз назарий масалаларга эмас, асосан бир амалий саволга жавоб излаймиз:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">ННТ қонунчилик ҳужжати ёки унинг лойиҳасини кўриб чиққанда коррупцияни келтириб чиқарувчи омилларни қандай аниқлаши ва уларни бартараф этиш бўйича қандай таклиф бериши мумкин?</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Бу масаланинг муҳим ҳуқуқий асоси мавжуд.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#0000ff;">1. ННТЛАРНИНГ БУ ЖАРАЁНДА ИШТИРОК ЭТИШ ҲУҚУҚИ</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 36-моддасига мувофиқ, фуқаролар жамият ва давлат ишларини бошқаришда бевосита ҳамда ўз вакиллари орқали иштирок этиш ҳуқуқига эга. Бу иштирок шаклларидан бири </span><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">–</span><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> давлат органлари устидан жамоатчилик назоратини амалга оширишдир. Конституциянинг 40-моддасида эса фуқароларнинг давлат органлари ва бошқа ташкилотларга ариза, таклиф ва шикоятлар билан мурожаат қилиш ҳуқуқи белгиланган.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">«Жамоатчилик назорати тўғрисида»ги Қонун</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">га кўра, нодавлат нотижорат ташкилотлари жамоатчилик назорати субъектларидан биридир.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Мазкур Қонуннинг 6-моддасида жамоатчилик назорати шакллари қаторида <b>жамоатчилик мониторинги ва жамоатчилик экспертизаси</b> ҳам белгиланган. 12-моддага кўра, жамоатчилик экспертизаси норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар ва давлат органларининг бошқа қарорлари лойиҳаларини фуқаролар, юридик шахсларнинг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларига ҳамда жамият манфаатларига мувофиқлигини аниқлаш учун ўрганиш ва баҳолашдан иборат. Жамоатчилик экспертизасини ННТлар қонунчиликда назарда тутилган ҳолларда ўтказиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Энди биз учун энг муҳим ҳужжат </span><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">–</span><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> 2023 йил 8 августдаги ЎРҚ-860-сон<b> «Норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг ва улар лойиҳаларининг коррупцияга қарши экспертизаси тўғрисида»ги Қонун</b>.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Ушбу Қонуннинг 10-моддасига мувофиқ, ННТлар норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг <b>жамоатчилик экспертизасини</b> ўтказишга ҳақли.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Ушбу экспертиза доирасида <b>коррупцияни келтириб чиқарувчи омилларни бартараф этишга доир таклифлар ва тавсиялар ишлаб чиқилиши мумкин</b>.</span></p> <p><br></p> <table class="MsoTableGrid" border="1" cellspacing="0" cellpadding="0" style="border-collapse:collapse;border:none;"> <tbody> <tr> <td width="623" valign="top" style="width:467.25pt;border:solid 1pt;padding:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt;"> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:42.55pt;line-height:150%;background:#FFFFFF;"><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#000080;">10-модда. Норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг ва улар лойиҳаларининг коррупцияга қарши экспертизасида жамоатчиликнинг иштирок этиши</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:42.55pt;line-height:150%;background:#FFFFFF;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#000000;">Нодавлат нотижорат ташкилотлари, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари ва оммавий ахборот воситалари норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг жамоатчилик экспертизасини қонунчиликда белгиланган тартибда ўтказишга ҳақли бўлиб, ушбу экспертиза доирасида коррупцияни келтирибиб чиқарувчи омилларни бартараф этишга доир таклифлар ва тавсиялар ишлаб чиқилиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:42.55pt;line-height:150%;background:#FFFFFF;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#000000;">Ўзбекистон Республикаси фуқаролари, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари, нодавлат нотижорат ташкилотлари, оммавий ахборот воситалари томонидан норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларининг жамоатчилик муҳокамасида иштирок этиш доирасида коррупцияни келтирибиб чиқарувчи омилларни бартараф этиш юзасидан таклифлар ва тавсиялар ишлаб чиқилиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:42.55pt;line-height:150%;background:#FFFFFF;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#000000;">Ўзбекистон Республикаси фуқаролари, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари, нодавлат нотижорат ташкилотлари, оммавий ахборот воситалари давлат органлари ҳамда ташкилотлари томонидан ўтказиладиган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг ва улар лойиҳаларининг коррупцияга қарши экспертизасини ўтказиш жараёнида иштирок этиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:42.55pt;line-height:150%;background:#FFFFFF;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#000000;">Жамоатчилик томонидан тақдим этилган таклифлар ва тавсиялар тегишли давлат органлари ва ташкилотлари томонидан мажбурий равишда кўриб чиқилиши лозим.</span></p> <p><br></p> </td> </tr> </tbody> </table> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Шунингдек, фуқаролар, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари, ННТлар ва оммавий ахборот воситалари давлат органлари ва ташкилотлари томонидан ўтказиладиган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг ва улар лойиҳаларининг коррупцияга қарши экспертизасини ўтказиш жараёнида иштирок этиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Демак, <b>ННТларнинг иштироки қонун билан таъминланган.</b></span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:0.875rem;"> </span><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#0000ff;">2. ННТ ЭКСПЕРТИЗА ЎТКАЗГАНДА НИМАНИ АНИҚЛАЙДИ?</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Бу ерда асосий тушунча битта:</span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#ee0000;">КОРРУПЦИЯНИ КЕЛТИРИБИБ ЧИҚАРУВЧИ ОМИЛЛАР</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">ЎРҚ-860-сон Қонуннинг иловасида <b>«Коррупцияни келтириб чиқарувчи омилларни аниқлаш бўйича ЧЕК-ЛИСТ»</b> берилган.</span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Шунинг учун ННТ эксперти қонун лойиҳасини ўқиганда, аввало:</span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">«Ушбу ҳужжатда чек-листда кўрсатилган коррупцияни келтириб</span></b><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">иб</span></b><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> чиқарувчи омиллардан бири мавжудми?»</span></b><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">– </span></b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">деган саволни бериши керак.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Агар мавжуд бўлса, кейинги савол:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">«Бу омил қайси нормада мавжуд ва унинг асосланиши нимадан иборат?»</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Чунки чек-листда айнан «коррупцияни келтириб чиқарувчи омил мавжуд бўлган норма ва унинг асосланиши»ни кўрсатиш назарда тутилган.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#0000ff;">3. БИРИНЧИ ЙЎНАЛИШ — НОРМАЛАРНИНГ БАРҚАРОРЛИГИ ВА ҲУҚУҚИЙ ЖИҲАТДАН МУВОФИҚЛИГИ</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Чек-листда биринчи йўналиш сифатида:</span></p> <p><br></p> <ul> <li class="MsoListParagraphCxSpFirst" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">сўзларнинг нотўғри қўлланилиши;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpMiddle" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">ноаниқ ва асоссиз ҳаволаларнинг қўлланилиши;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpLast" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">норматив-ҳуқуқий ҳужжатларда қарама-қаршиликларнинг мавжудлиги</span><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">каби коррупцияни келтириб чиқарувчи омиллар кўрсатилган.</span></li> </ul> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">ННТ фаоли оддий қилиб нима қилади?</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Масалан, бир моддада бир тартиб, бошқа моддада унга зид тартиб белгиланган бўлса, буни аниқлайди.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Ёки нормада қандайдир бошқа ҳужжатга ҳавола берилган, лекин қайси норма қўлланилиши аниқ эмас.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Шунда:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">қайси норма — қандай муаммо — қайси коррупцияни келтириб</span></b><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">иб</span></b><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> чиқарувчи омил</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">эканини кўрсатиш керак.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#0000ff;">4. ИККИНЧИ ЙЎНАЛИШ </span></b><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#0000ff;">–</span></b><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#0000ff;"> ВАКОЛАТЛАР, ҲУҚУҚ ВА МАЖБУРИЯТЛАР</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Бу йўналишда чек-листда қуйидаги масалаларга эътибор қаратилган:</span></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"></p> <ul> <li style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">дискрецион ваколатларнинг кенглиги;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">ваколатларнинг ноаниқлиги;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">давлат органларининг бир-бирини такрорловчи ваколатлари ва вазифалари;</span></li> <li style="text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> манфаатлар тўқнашуви;</span></li> <li style="text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> афзалликларнинг асоссиз равишда белгиланиши;</span></li> <li style="text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> ҳуқуқ ва мажбуриятларнинг номутаносиблиги;</span></li> <li style="text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> ўз вақтида тартибга солинмаслик ва бошқа омиллар.</span></li> </ul> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Бу ерда ННТ фаоли қуйидаги саволларни бериши керак:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Қарорни ким қабул қилади?</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Унинг ваколати аниқ белгиланганми?</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Қарор қабул қилиш мезонлари борми?</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Бир масала бўйича икки давлат органига бир хил ваколат берилмаганми?</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Манфаатлар тўқнашуви юзага келиши мумкинми?</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Масалан, нормада мансабдор шахсга қарор қабул қилиш учун жуда кенг ваколат берилган, аммо қарор қабул қилишнинг аниқ мезонлари кўрсатилмаган.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Бу ҳолатни ННТ фаоли чек-листдаги <b>«дискрецион ваколатларнинг кенглиги»</b> ёки <b>«ваколатларнинг ноаниқлиги»</b> билан боғлаб таҳлил қилади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#0000ff;">5. УЧИНЧИ ЙЎНАЛИШ — МАЪМУРИЙ ТАРТИБ-ТАОМИЛЛАР</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Бу ерда ННТ фаоли фуқаро ёки тадбиркор учун белгиланган тартибнинг аниқлигига эътибор қаратади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Масалан:</span></p> <p><br></p> <ul> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">маъмурий тартиб-таомил мавжудми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">талаб қилинадиган ҳужжатлар аниқми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">қарор қабул қилиш муддати белгиланганми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">тўлов миқдори аниқми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">рад этиш асослари кўрсатилганми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">белгиланган талаблар ортиқча эмасми?</span></li> </ul> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><i><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Чек-листда бу йўналиш бўйича:</span></i></b></p> <p><b><i></i></b></p> <p><b><i></i></b></p> <ul> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">маъмурий тартиб-таомилларнинг мавжуд эмаслиги ёки тўлиқ эмаслиги;</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">белгиланган қоидалардаги истисноларнинг асоссиз равишда қўлланилиши;</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">ортиқча ва асоссиз талаблар белгиланиши;</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">вақт чегараларининг ноаниқлиги;</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">тўловлар миқдорларининг ноаниқлиги;</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">санкцияларнинг номутаносиблиги</span><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">каби коррупцияни келтириб чиқарувчи омиллар белгиланган.</span></li> </ul> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Оддий мисол:</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Агар давлат органи аризани кўриб чиқиши учун аниқ муддат белгиланмаган бўлса, аризани кўриб чиқишни асоссиз равишда чўзиш имконияти пайдо бўлиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Шунда ННТ бу ҳолатни аниқ кўрсатиб, <b>вақт чегараларини аниқ белгилаш бўйича таклиф</b> киритиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#0000ff;">6. ТЎРТИНЧИ ЙЎНАЛИШ — НАЗОРАТ-ТЕКШИРИШ ФАОЛИЯТИ</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Бу йўналишда қуйидаги масалалар текширилади:</span></p> <p><br></p> <ul> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">текшириш ва тафтиш ўтказиш тартиби мавжудми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">шикоят қилиш тартиби белгиланганми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">шаффофлик ва жамоатчилик назорати таъминланганми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">молиявий ва бошқа санкцияларни қўллаш ҳамда ундириш тартиби аниқми?</span></li> <li class="MsoNormal" style="text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">давлат органлари фаолияти устидан назорат қилиш шакллари ва турлари белгиланганми?</span></li> </ul> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Чек-листда айнан шу масалалар коррупцияни келтириб чиқарувчи омиллар сифатида назарда тутилган.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Бу ерда ҳам ННТнинг вазифаси фақат камчиликни айтиш эмас.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Қайси нормада муаммо борлигини ва уни қандай бартараф этиш мумкинлигини кўрсатиш керак.</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#0000ff;">7. ННТ УЧУН АМАЛИЙ ТАРТИБ</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Энди ушбу ишни ННТ қандай ташкил қилиши мумкин?</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Мен буни олти босқичга ажратган бўлардим.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">БИРИНЧИ БОСҚИЧ — МОНИТОРИНГ</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">ННТ жамоатчилик учун муҳим бўлган норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар ва уларнинг лойиҳаларини кузатиб боради.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">ИККИНЧИ БОСҚИЧ — ЧЕК-ЛИСТ БЎЙИЧА ТАҲЛИЛ</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Ҳужжатнинг нормалари чек-листдаги йўналишлар бўйича кўриб чиқилади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">УЧИНЧИ БОСҚИЧ — КОРРУПЦИЯНИ КЕЛТИРИБ ЧИҚАРУВЧИ ОМИЛНИ АНИҚЛАШ</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Омилнинг ўзи ва у мавжуд бўлган аниқ норма белгиланади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">ТЎРТИНЧИ БОСҚИЧ — АСОСЛАШ</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Нима учун мазкур норма коррупцияни келтириб чиқарувчи омилни юзага келтириши мумкинлиги тушунтирилади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">БЕШИНЧИ БОСҚИЧ — ТАКЛИФ ВА ТАВСИЯЛАР</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Ушбу омилни бартараф этиш учун аниқ ҳуқуқий таклиф ишлаб чиқилади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">ОЛТИНЧИ БОСҚИЧ — НАТИЖАНИ КУЗАТИШ</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">ННТ ўз таклифи кўриб чиқилганми, инобатга олинганми ёки рад этилганми — шуни ҳам кузатиб бориши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Бу ерда <b>жамоатчилик назорати</b> механизмларидан ҳам фойдаланиш мумкин. «Жамоатчилик назорати тўғрисида»ги Қонунда жамоатчилик мониторинги ва жамоатчилик экспертизаси тегишли механизмлар сифатида белгиланган.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">8. ЭКСПЕРТИЗА ХУЛОСАСИ ҚАНДАЙ БЎЛИШИ КЕРАК?</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Энг муҳими — умумий гаплардан қочиш.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Масалан:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Segoe UI Emoji', sans-serif;">❌</span><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> <b>«Ушбу норма коррупцияга олиб келиши мумкин».</b></span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Бунинг ўзи етарли эмас.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Яхшироқ ёндашув:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">1. Норма:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> лойиҳанинг фалон моддаси.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">2. Коррупцияни келтириб чиқарувчи омил:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> чек-листдаги аниқ омил.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">3. Асосланиши:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> ушбу нормада мазкур омил қандай намоён бўлаётгани.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">4. Таклиф:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> омилни бартараф этиш учун нормани қандай ўзгартириш ёки тўлдириш кераклиги.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Шунда экспертиза натижаси аниқ ва амалий бўлади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#0000ff;">9. ННТНИНГ АСОСИЙ ВАЗИФАСИ</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">ННТнинг вазифаси давлат органларини танқид қилиш эмас.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Асосий мақсад —</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">КОРРУПЦИЯНИ КЕЛТИРИБ ЧИҚАРУВЧИ ОМИЛЛАРНИ АНИҚЛАШ ВА УЛАРНИ БАРТАРАФ ЭТИШГА ДОИР ТАКЛИФ ВА ТАВСИЯЛАР ИШЛАБ ЧИҚИШ.</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Шу маънода ННТлар давлат органларига рақиб эмас, балки жамоатчилик манфаатларини ифода этувчи <b>ижтимоий шерик</b> сифатида иштирок этади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">ХУЛОСА</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Ҳурматли иштирокчилар!</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Коррупцияга қарши курашишнинг самарали усулларидан бири </span><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">–</span><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> коррупцияни келтириб чиқариши мумкин бўлган омилларни <b>норматив-ҳуқуқий ҳужжат қабул қилинишидан олдин аниқлаш ва бартараф этиш</b>дир.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Бу жараёнда ННТларнинг имкониятлари етарлича кенг.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Шунинг учун ҳар бир ННТ фаоли норматив-ҳуқуқий ҳужжат ёки унинг лойиҳасини ўрганганда қуйидаги саволларни бериши керак:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Биринчидан:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> қайси норма таҳлил қилинмоқда?</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Иккинчидан:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> чек-листда кўрсатилган қайси коррупцияни келтириб чиқарувчи омил мавжуд?</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Учинчидан:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> ушбу омил қайси нормада намоён бўлмоқда?</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Тўртинчидан:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> унинг асосланиши нимадан иборат?</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Бешинчидан:</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"> ушбу омилни бартараф этиш учун қандай таклиф бериш мумкин?</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Шунда ННТнинг фаолияти оддий жамоатчилик фикридан <b>асосланган жамоатчилик экспертизаси</b> даражасига кўтарилади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Энг муҳими, биз коррупция содир бўлганидан кейин унинг оқибатлари билан курашиш билан чекланиб қолмаймиз.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#ee0000;">Коррупцияни келтириб чиқарувчи омилларни қонунчилик ҳужжатининг ўзида, уни қабул қилишдан олдин аниқлашга ҳаракат қиламиз.</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;line-height:150%;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;color:#002060;">Эътиборингиз учун раҳмат!</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p>]]></content:encoded>
</item><item>
<title>ЎЗБЕКИСТОН НОДАВЛАТ НОТИЖОРАТ ТАШКИЛОТЛАРИНИНГ КОРРУПЦИЯГА ҚАРШИ КУРАШИШДАГИ ИШТИРОКИ</title>
<link>https://mediator.uz/z/uz_04/1892-ўзбекистон-нодавлат-нотижорат-ташкилотларининг-коррупцияга-қарши-курашишдаги-иштироки.html</link>
<pdalink>https://mediator.uz/z/uz_04/1892-ўзбекистон-нодавлат-нотижорат-ташкилотларининг-коррупцияга-қарши-курашишдаги-иштироки.html</pdalink>
<guid>https://mediator.uz/z/uz_04/1892-ўзбекистон-нодавлат-нотижорат-ташкилотларининг-коррупцияга-қарши-курашишдаги-иштироки.html</guid>
<pubDate>Thu, 08 Oct 2026 09:45:46 +0500</pubDate>
<category>native-yes</category>

<content:encoded><![CDATA[<div class="MsoNormal" align="center" style="margin-bottom:0cm;line-height:normal;text-align:center;"><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;font-family:Cambria, serif;">ФОЗИЛЖОН ОТАХОНОВ</span></b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;font-family:Cambria, serif;"><br>Ўзбекистон Республикаси Коррупцияга қарши курашиш агентлиги ҳузуридаги Жамоатчилик кенгаши раиси, ТДЮУ профессори,<br>юридик фанлар доктори, профессор</span> <p><br></p> </div> <p class="MsoNormal" align="center" style="margin-bottom:0cm;text-align:center;line-height:normal;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Ҳурматли семинар иштирокчилари!</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Бугун биз коррупцияга қарши курашишда ННТларнинг ўрни ҳақида гаплашамиз.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Мен масалага бироз бошқача ёндашмоқчиман.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Коррупцияга қарши курашиш деганда кўпинча давлат органлари, назорат, текширув, жавобгарлик ёки коррупцияга оид ҳуқуқбузарликларни аниқлаш тушунилади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Лекин коррупцияга қарши курашишнинг яна бир жуда муҳим томони бор.</span><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;"> <span lang="uz-cyr">Бу – <b>коррупциянинг олдини олишда жамиятнинг ўзи иштирок этиши</b>. Айнан шу ерда нодавлат нотижорат ташкилотларининг ўрни намоён бўлади.</span></span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ННТлар давлат органи эмас. Улар ҳуқуқни муҳофаза қилувчи орган ҳам эмас. Лекин улар жамият ва давлат ўртасидаги муҳим <b>ижтимоий шерик</b> сифатида коррупциянинг олдини олишга катта ҳисса қўшиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Ўзбекистон қонунчилигида бунинг учун зарур ҳуқуқий асослар мавжуд.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#c00000;">ННТ </span></b><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#c00000;">–</span></b><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#c00000;"> КОРРУПЦИЯГА ҚАРШИ КУРАШНИНГ ФАОЛ ИШТИРОКЧИСИ</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">«Коррупцияга қарши курашиш тўғрисида»ги Қонуннинг </span><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">14-моддасида фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари, ННТлар ва фуқароларнинг коррупцияга қарши курашишда иштирок этиш шакллари аниқ белгиланган.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Улар:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">биринчидан</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">, коррупцияга қарши курашиш соҳасидаги давлат дастурлари ва бошқа дастурларни ишлаб чиқиш ҳамда амалга оширишда иштирок этиши;</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">иккинчидан</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">, аҳолининг ҳуқуқий онги ва ҳуқуқий маданиятини юксалтиришда, жамиятда коррупцияга нисбатан муросасиз муносабатни шакллантиришда иштирок этиши;</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">учинчидан</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">, коррупцияга қарши курашиш тўғрисидаги қонунчиликнинг ижро этилиши устидан жамоатчилик назоратини амалга ошириши;</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">тўртинчидан</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">, коррупцияга қарши курашиш тўғрисидаги қонунчиликни такомиллаштириш бўйича таклифлар киритиши;</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">бешинчидан</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">, давлат органлари ва бошқа ташкилотлар билан ҳамкорлик қилиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Бундан ташқари, ННТлар қонунчиликда белгиланган тартибда тегишли кенгашлар, давлат органлари ҳузуридаги ишчи гуруҳлар, комиссиялар ва жамоат-маслаҳат органлари фаолиятида ҳам иштирок этиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Демак, ННТнинг роли фақат «камчиликни топиш» билан чекланмайди.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">У <b>таклиф беради, ўрганади, мониторинг қилади, аҳолини хабардор қилади, давлат органлари билан ҳамкорлик қилади ва жамоатчилик манфаатларини ифода этади</b>.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#c00000;">1. ЖАМОАТЧИЛИК НАЗОРАТИ — ЭНГ МУҲИМ ЙЎНАЛИШЛАРДАН БИРИ</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Коррупция </span><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ошкор қилинмасликни</span><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;"> яхши кўради.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Шунинг учун коррупциянинг олдини олишда <b>очиқлик, шаффофлик ва жамоатчилик назорати</b> жуда муҳим.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ННТлар жамоатчилик назорати орқали:</span></p> <p><br></p> <ul> <li class="MsoListParagraphCxSpFirst" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">давлат органлари фаолиятини кузатиши;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpMiddle" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">жамоатчилик учун муҳим масалаларни ўрганиши;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpMiddle" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">давлат органларидан зарур ахборотларни сўраши;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpMiddle" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">муаммоларни аниқлаши;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpMiddle" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">таклиф ва тавсиялар ишлаб чиқиши;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpLast" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">натижаларни жамоатчиликка етказиши мумкин.</span></li> </ul> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Бу ерда муҳим принцип бор:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Жамоатчилик назорати </span></b><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">–</span></b><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;"> давлат органига қарши кураш</span></b><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">иш</span></b><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;"> эмас.</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Унинг мақсади </span><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">–</span><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">давлат органи фаолиятини янада очиқ, қонуний ва жамоатчилик манфаатларига мос қилишга кўмаклашиш</span></b><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">дан иборат</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#c00000;">2. ННТЛАР </span></b><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#c00000;">–</span></b><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#c00000;"> КОРРУПЦИЯНИНГ ОЛДИНИ ОЛИШДА «ЖАМОАТЧИЛИК КЎЗИ»</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ННТларнинг афзаллиги шундаки, улар кўпинча аҳоли билан бевосита ишлайди.</span><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;"> <span lang="uz-cyr">Масалан, тадбиркорлар билан ишлайдиган ННТ муайян соҳада қандай маъмурий муаммолар мавжудлигини кўриши мумкин.</span></span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Инсон ҳуқуқлари билан шуғулланадиган ННТ фуқароларнинг давлат органларига мурожаат қилишда дуч келаётган муаммоларини ўрганиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Ёшлар билан ишлайдиган ташкилот коррупцияга нисбатан муносабатни ўрганиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Ҳудудий ННТ эса муайян туман ёки шаҳарда аҳоли учун муҳим бўлган хизматлар, ижтимоий дастурлар ёки давлат маблағларидан фойдаланиш билан боғлиқ масалаларни кузатиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Шундай қилиб, ННТлар жамиятдаги муаммони давлат органига етказади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Лекин бу ерда яна бир муҳим талаб бор:</span><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">муаммо ҳақида гапиришнинг ўзи етарли эмас.</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Муаммо:</span><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">аниқланиши, далиллар билан асосланиши ва уни ҳал қилиш бўйича таклиф берилиши керак.</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#c00000;">3. МОНИТОРИНГ ВА ЖАМОАТЧИЛИК ЭШИТУВЛАРИ</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Коррупцияга қарши курашишда ННТларнинг яна бир муҳим имконияти — <b>мониторинг</b>.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Масалан, ННТ муайян соҳада:</span></p> <p><br></p> <ul style="list-style-type:circle;"> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">давлат хизматларининг кўрсатилишини;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">фуқаролар мурожаатларининг кўриб чиқилишини;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">очиқ маълумотларни;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">давлат дастурларининг амалга оширилишини;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">жамоатчилик учун муҳим бўлган қарорларни ўрганиши мумкин.</span></li> </ul> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Мониторинг натижаси бўйича ННТ:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">«Нима режалаштирилган эди?»</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">«Амалда нима қилинди?»</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">«Муаммо қаерда пайдо бўлди?»</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">«Уни қандай бартараф этиш мумкин?»</span></b><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;"> – </span></b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">деган саволларга жавоб беради.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Зарур ҳолларда жамоатчилик муҳокамаси ёки эшитуви ташкил этилиб, масъул ташкилотлар ва жамоатчилик ўртасида очиқ мулоқот йўлга қўйилиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#c00000;">4. ННТЛАРНИНГ ҚОНУНЧИЛИКНИ ТАКОМИЛЛАШТИРИШДАГИ ИШТИРОКИ</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ННТларнинг коррупцияга қарши курашишдаги яна бир муҳим вазифаси </span><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">–</span><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">қонунчиликни такомиллаштириш бўйича таклифлар киритиш</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Бу жуда муҳим механизм.</span><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Чунки ННТ амалиётдаги муаммони биринчи бўлиб кўриши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Масалан, муайян соҳада:</span></p> <p><br></p> <ul> <li class="MsoListParagraphCxSpFirst" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ортиқча талаблар мавжуд;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpMiddle" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">тартиб мураккаб;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpMiddle" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ваколатлар ноаниқ;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpMiddle" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">бир масала бўйича турли органлар ўртасида такрорланиш бор;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpLast" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">фуқаролар учун маълумот етарли эмас.</span></li> </ul> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ННТ бу муаммони ўрганиб, уни бартараф этиш бўйича қонунчиликка таклиф киритиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Бу ерда ННТнинг роли:</span><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">«Менда муаммо бор»</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">, дейиш эмас.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Балким:</span><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">«Мана муаммо, мана унинг сабаби ва мана уни бартараф этиш бўйича таклиф»</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">, дейишдир.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#c00000;">5. ҲУҚУҚИЙ ОНГ ВА КОРРУПЦИЯГА НИСБАТАН МУРОСАСИЗ МУНОСАБАТНИ ШАКЛЛАНТИРИШ</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Коррупцияга қарши курашиш фақат қонунлар билан ҳал бўлмайди.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Қонунни билмайдиган, ўз ҳуқуқини билмайдиган ёки коррупцияни «оддий ҳолат» деб қабул қиладиган жамиятда коррупцияга қарши профилактика самараси паст бўлади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Шунинг учун ННТларнинг яна бир муҳим йўналиши </span><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">– </span><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">аҳолининг ҳуқуқий онги ва ҳуқуқий маданиятини юксалтириш.</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Бу йўналишда ННТлар:</span></p> <ul> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">семинарлар;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">тренинглар;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">давра суҳбатлари;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ҳуқуқий тарғибот тадбирлари;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ёшлар билан учрашувлар;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ахборот ва маърифий лойиҳалар;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">тадбиркорлар учун ҳуқуқий тушунтириш ишларини ташкил этиши мумкин.</span></li> </ul> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Асосий мақсад </span><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">–</span><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;"> коррупцияга нисбатан <b>муросасиз муносабатни шакллантириш</b>.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#c00000;">6. ТАДҚИҚОТ, СЎРОВ ВА ДАЛИЛЛАРГА АСОСЛАНГАН ТАКЛИФЛАР</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Замонавий ННТнинг муҳим хусусияти </span><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">–</span><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;"> унинг фикри <b>далилларга асосланган бўлиши</b>.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Шунинг учун ННТлар:</span></p> <p><br></p> <ul> <li class="MsoListParagraphCxSpFirst" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">жамоатчилик фикрини ўрганиш;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpMiddle" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ижтимоий сўровлар ўтказиш;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpMiddle" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">соҳалар кесимида тадқиқотлар олиб бориш;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpMiddle" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">очиқ маълумотларни таҳлил қилиш;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpMiddle" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">фуқароларнинг мурожаатларини умумлаштириш;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpLast" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">муайян муаммонинг сабабларини ўрганиш орқали коррупциянинг олдини олишга ҳисса қўшиши мумкин.</span></li> </ul> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Бу борада хорижий тажриба ҳам шуни кўрсатадики, фуқаролик жамияти ташкилотлари маълумот тўплаш, таҳлил қилиш, жамоатчилик ҳисобдорлигини кучайтириш ва ислоҳотлар бўйича таклифлар ишлаб чиқишда самарали иштирок этиши мумкин.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#c00000;">7. ДАВЛАТ ОРГАНЛАРИ БИЛАН ҲАМКОРЛИК</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Мен алоҳида таъкидламоқчи бўлган масала </span><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">–</span><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ҳамкорлик</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ННТ ва давлат органи бир-бирининг рақиби эмас.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Коррупцияга қарши курашишда уларнинг вазифалари турлича, лекин мақсади умумий.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Давлат органи:</span></b></p> <p><br></p> <ul> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">сиёсат ишлаб чиқади;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">қарор қабул қилади;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">давлат хизматларини кўрсатади;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">назорат механизмларини амалга оширади.</span></li> </ul> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ННТ эса:</span></b></p> <ul> <li class="MsoListParagraphCxSpFirst" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">жамоатчилик фикрини ўрганади;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpMiddle" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">аҳоли муаммоларини етказади;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpMiddle" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">мониторинг қилади;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpMiddle" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">таклифлар ишлаб чиқади;</span></li> <li class="MsoListParagraphCxSpLast" style="text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">жамоатчилик иштирокини таъминлашга кўмаклашади.</span></li> </ul> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Шунинг учун энг самарали модель </span><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">– </span><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#0000ff;">давлат органи + ННТ + фуқаролар + экспертлар + оммавий ахборот воситалари ҳамкорлиги</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#0000ff;">.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Халқаро тажрибада ҳам коррупцияга қарши стратегияларни ишлаб чиқиш ва амалга оширишда давлат, фуқаролик жамияти, хусусий сектор, академик доиралар ва жамоатчиликнинг кенг иштирок этиши самарали ёндашув сифатида қайд этилмоқда.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#c00000;">8. ННТЛАР УЧУН ГРАНТЛАР ВА ИЖТИМОИЙ БУЮРТМАЛАР — АМАЛИЙ ИМКОНИЯТ</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ННТларни коррупцияга қарши курашишга жалб этиш фақат ҳуқуқий механизм билан чекланмаслиги керак.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Бунинг учун <b>грантлар, ижтимоий буюртмалар ва амалий лойиҳалар</b> ҳам муҳим.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Ўзбекистонда Коррупцияга қарши курашиш агентлиги томонидан ННТларга грант ва ижтимоий буюртмалар ажратилиши бўйича расмий маълумотлар эълон қилинмоқда.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Масалан, 2025 йил биринчи ярим йиллигидаги лойиҳалардан бирида 14 та ҳудудни қамраб олган 110 дан ортиқ ННТга жамоатчилик назорати шаклларидан коррупцияга қарши курашишда фойдаланиш бўйича амалий кўникмалар бериш, мониторинг, ўрганиш, муҳокама ва экспертиза тадбирларини ташкил этиш мақсад қилинган.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Бу тажрибадан муҳим хулоса чиқариш мумкин:</span><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ННТларни коррупцияга қарши курашишга жалб қилиш </span></b><b><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">–</span></b><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;"> фақат шиор эмас, балки амалий лойиҳалар орқали ташкил этиладиган жараёндир.</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#c00000;">9. ННТЛАРНИНГ ЎЗИ ҲАМ НАМУНА БЎЛИШИ КЕРАК</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Яна бир муҳим масалага эътибор қаратмоқчиман.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Коррупцияга қарши курашиш ҳақида гапирадиган ННТнинг <b>ўзи ҳам шаффоф ва ҳисобдор бўлиши керак</b>.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#0070c0;">ННТнинг:</span></b></p> <ul> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:left;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">молиявий маблағлардан фойдаланиши;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:left;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">қарор қабул қилиш жараёни; </span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:left;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">раҳбарият ва бошқарув тизими;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:left;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">манфаатлар тўқнашуви;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:left;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ички назорат механизмлари;</span></li> <li style="text-indent:35.45pt;text-align:left;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ҳисобдорлиги очиқ ва тушунарли бўлиши муҳим.</span></li> </ul> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Халқаро амалиётда ҳам коррупцияга қарши фаолият юритувчи ННТларнинг ўз ички ҳисобдорлиги, шаффофлиги, молиявий бошқаруви ва манфаатлар тўқнашувининг олдини олиш механизмларига эътибор қаратиши зарурлиги таъкидланади.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Чунки:</span><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">коррупцияга қарши курашувчи ташкилотнинг ўзи коррупциявий хавфларга нисбатан намунавий муносабатда бўлиши керак.</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ХУЛОСА</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Ҳурматли иштирокчилар!</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Менимча, ННТларнинг коррупцияга қарши курашишдаги иштирокини биргина сўз билан ифодалаш мумкин:</span><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ИШТИРОК.</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Лекин бу оддий иштирок эмас.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Бу —</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">кузатиш;</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ўрганиш;</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">мониторинг қилиш;</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">жамоатчилик назорати;</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">аҳолининг ҳуқуқий онгини ошириш;</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">муаммоларни аниқлаш;</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">тадқиқот ва ижтимоий сўровлар ўтказиш;</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">қонунчиликни такомиллаштириш бўйича таклифлар бериш;</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">давлат органлари билан ҳамкорлик қилиш;</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">жамоатчилик муҳокамаларида иштирок этиш;</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">коррупциянинг олдини олишга қаратилган амалий лойиҳаларни амалга оширишдир.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Энг муҳими </span><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">–</span><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">коррупция содир бўлганидан кейин унинг оқибатларига қарши курашиш эмас, балки коррупцияга олиб келиши мумкин бўлган шароитларни олдиндан аниқлаш ва уларнинг олдини олиш</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Шунинг учун мен ННТларнинг коррупцияга қарши курашишдаги ролини қуйидаги формула билан ифодалаган бўлардим:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;color:#ee0000;">ФАОЛ ФУҚАРО → ФАОЛ ННТ → КУЧЛИ ЖАМОАТЧИЛИК НАЗОРАТИ → ОЧИҚ ВА ҲИСОБДОР ДАВЛАТ → КОРРУПЦИЯНИНГ ОЛДИНИ ОЛИШ.</span></b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Бугунги семинарнинг асосий мақсади ҳам шу:</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">ННТларни коррупцияга қарши курашишнинг кузатувчиси эмас, балки унинг фаол ва масъулиятли иштирокчисига айлантириш.</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:107%;font-family:Cambria, serif;">Эътиборингиз учун раҳмат!</span></b></p> <p><br></p>]]></content:encoded>
</item><item>
<title>МАҲАЛЛИЙ НОДАВЛАТ НОТИЖОРАТ ТАШКИЛОТЛАРИ (ННТ) УЧУН ҲУДУДИЙ ОʻҚУВ ТРEНИНГЛАРИ</title>
<link>https://mediator.uz/z/uz_05/1890-маҳаллий-нодавлат-нотижорат-ташкилотлари-ннт-учун-ҳудудий-оʻқув-трeнинглари.html</link>
<pdalink>https://mediator.uz/z/uz_05/1890-маҳаллий-нодавлат-нотижорат-ташкилотлари-ннт-учун-ҳудудий-оʻқув-трeнинглари.html</pdalink>
<guid>https://mediator.uz/z/uz_05/1890-маҳаллий-нодавлат-нотижорат-ташкилотлари-ннт-учун-ҳудудий-оʻқув-трeнинглари.html</guid>
<pubDate>Thu, 08 Oct 2026 09:25:55 +0500</pubDate>
<category>native-yes</category>

<content:encoded><![CDATA[<p style="text-align:center;"><span style="color:#b8312f;"><a href="https://mediator.uz/uploads/DOC/TR/%D0%9E%D0%A2%D0%90%D0%A5%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%92_%D0%A4_%D0%A5_%D0%90%D0%B3%D0%B5%D0%BD%D1%82%D0%BB%D0%B8%D0%BA_5_12_%D0%BE%D0%BA%D1%82%D1%8F%D0%B1%D1%80%D1%8C.pptx"><b>ЮКЛАБ ОЛИШ</b></a></span></p>]]></content:encoded>
</item><item>
<title>ҲАЛОЛЛИК — ИНСОННИНГ ЭНГ КАТТА БОЙЛИГИ</title>
<link>https://mediator.uz/z/uz_03/1860-ҳалоллик-—-инсоннинг-энг-катта-бойлиги.html</link>
<pdalink>https://mediator.uz/z/uz_03/1860-ҳалоллик-—-инсоннинг-энг-катта-бойлиги.html</pdalink>
<guid>https://mediator.uz/z/uz_03/1860-ҳалоллик-—-инсоннинг-энг-катта-бойлиги.html</guid>
<pubDate>Mon, 28 Sep 2026 08:42:04 +0500</pubDate>
<category>native-yes</category>

<content:encoded><![CDATA[<p class="MsoNormal" align="center" style="margin-bottom:0cm;text-indent:0cm;text-align:justify;"><i><span lang="en-us" style="font-size:14pt;line-height:115%;">Ҳалол инсон маънавий жиҳатдан бой </span></i><i><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:115%;">ва </span></i><i><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:115%;"><span> </span></span></i><i><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:115%;">ҳаёти</span></i><i><span lang="en-us" style="font-size:14pt;line-height:115%;"> фаровон бўлиши мумкин</span></i><i></i></p> <p style="text-align:justify;"><i></i></p> <p style="text-align:justify;"><i></i></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:115%;">Инсон ҳаётида шундай сўзлар бўладики, улар болаликда эшитилади, аммо маъноси йиллар ўтиб очилади. Мен учун шундай сўзлар отамдан қолган оддий, аммо теран насиҳатлар эди.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span lang="uz-cyr" style="font-size:14pt;line-height:115%;">Отам раҳматли: <b>«Сизларни ҳалол луқма билан боқдим. </b></span><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Пешона терингиз билан топилган пулга яшанглар»,</span></b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;"> дер эдилар. Яна бир гаплари ҳамон ёдимда: «<b><span style="color:#00204f;">Ҳеч қачон амал билан пулнинг ортидан қувманглар. Амал ва пул сизларнинг орқангиздан қувсин</span></b>».</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Болаликда бу сўзларнинг бутун маъносини англаш қийин. Кейинчалик ҳаёт, касб, турли масъулиятлар ва одамлар билан муносабатлар бу насиҳатларнинг мазмунини тобора чуқурроқ англашга имкон берди.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Ҳалолликни бойликка қарши қўймаслик керак</span></b></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Баъзан жамиятда шундай нотўғри тасаввур учрайди: гўё ҳалол яшаган одам катта мақсадларга эриша олмайди, фаровон рўзғор қила олмайди ёки муносиб ҳаёт кечира олмайди. Мен ҳаёт тажрибамдан келиб чиқиб, бундай қарашга қўшилмайман.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Ҳалоллик камбағалликнинг синоними эмас. Аксинча, ҳалол меҳнат, билим, сабр, касбга садоқат ва тўғри муносабат инсонга ҳам маънавий хотиржамлик, ҳам муносиб турмуш учун имконият яратиши мумкин.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Мен бу ерда ўз ҳаётимни намуна сифатида кўрсатиш ёки ўзимга баҳо беришни мақсад қилмаяпман. Аксинча, ҳар бир инсон учун муҳим бўлган бир фикрни таъкидламоқчиман: <b><span style="color:#c00000;">ҳалол инсон ҳам маънавий жиҳатдан бой, ҳам бошқалардан кам бўлмаган даражада фаровон яшаши мумкин</span>.</b> Бу икки тушунча бир-бирига зид эмас.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Мен учун масаланинг моҳияти ҳам шунда: бойликнинг ўзи инсонни бой қилмайди. Агар у ҳалол меҳнат, билим ва масъулият билан топилган бўлса, моддий фаровонлик маънавий қадриятларга зид келмайди. Аммо инсоннинг ички дунёси қашшоқ бўлса, ташқи бойликнинг ўзи уни тўлдириб қўя олмайди.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">«Ҳалоллик вакцинаси» — аввало тарбия</span></b></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Президентимиз Шавкат Мирзиёев коррупцияга қарши курашишда жамиятнинг барча аъзолари иштирокини таъминлаш зарурлигини таъкидлаб, <b><span style="color:#0000ff;">«ҳалоллик вакцинаси»</span></b> деган таъсирчан иборани илгари сурган. Мен бу тушунчада инсонда коррупцияга нисбатан ички рад этиш, яъни маънавий иммунитетни шакллантириш ғоясини кўраман.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Бундай иммунитет тайёр ҳолда пайдо бўлмайди. У оиладаги тарбиядан бошланади, таълимда шаклланади, меҳнат жараёнида синалади ва инсоннинг кундалик танловларида намоён бўлади.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Фарзандга «ҳалол бўл» деб айтишнинг ўзи кам. У катталарнинг қандай яшашини, меҳнатга қандай муносабатда бўлишини, осон йўл билан манфаат орттиришга қандай қарашини кўради. Шунинг учун ҳалоллик ҳақидаги энг таъсирчан дарс – шахсий намуна.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Бир таклиф ва бир қарор</span></b></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Касбий фаолиятим давомида инсоннинг ички мезонини синовдан ўтказадиган вазиятларга дуч келганман. Шундай воқеалардан бири халқаро ҳакамлик судининг қарорини тан олиш ва ижрога қаратиш ҳамда катта миқдордаги маблағни хорижий компанияга ўтказиш билан боғлиқ масала эди.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Менга бу иш юзасидан катта миқдорда пул таклиф қилинди. Аввалига муайян фоиз айтилди, кейин таклиф яна оширилди. Бундай вазиятда инсон баъзан мураккаб ҳуқуқий формулалардан кўра ўзидан оддий бир савол сўрайди: <b><span style="color:#004f88;">«Агар мен бу пулни олсам, кейин ўзимни қандай ҳурмат қиламан?»</span></b></span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Менинг жавобим аниқ эди. Пулни олмадим.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Бу воқеани ўзимни кўрсатиш учун эмас, бир фикрни англатиш учун эслайман: инсонни баъзан ташқи назоратдан ҳам олдинроқ унинг ички мезони тўхтатади. Қонун зарур. Назорат зарур. Аммо инсоннинг ўзида рад этиш қобилияти бўлмаса, ҳар қандай тизимда хавф қолаверади.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Ҳалол меҳнатнинг қадри</span></b></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">1997 йилда «Халқ хўжалигида юридик хизмат: талабнома-даъво ишларини юритиш» номли амалий қўлланмам нашр этилди. Китоб 10 минг нусхада чоп этилди. Қалам ҳақи масаласида нашриёт раҳбари менга пул ўрнига ўзидаги «Москвич» машинасини олишни таклиф қилди.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Шу тариқа биринчи машинамни ўз меҳнатим эвазига олдим. Кейинчалик у машина бошқасига, кейин яна бошқасига алмашди. Бу хотира мен учун машинанинг ўзи билан эмас, бир оддий ҳаётий ҳақиқат билан қадрли: инсон ўз билими ва меҳнати орқали ҳам ўз рўзғорини обод қилиши мумкин.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Менимча, болага ҳам, ёш инсонга ҳам шу ишончни бериш муҳим: яхши яшаш учун албатта ноқонуний йўл излаш шарт эмас. Билим олиш, касб эгаллаш, меҳнат қилиш, сабрли бўлиш ва ўз ишини виждонан бажариш ҳам инсонни муносиб ҳаётга олиб бориши мумкин.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Лавозим – имтиёз эмас, масъулият</span></b></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Инсон лавозимга эришганида унинг қўлида ваколат пайдо бўлади. Шу билан бирга, унинг масъулияти ҳам ортади. «Бизнинг одамимиз», «қариндошимиз», «танишимиз» деган илтимослар ҳар қандай раҳбарга учраши мумкин.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Қонун доирасида ёрдам бериш – инсонийлик. Аммо таниш-билиш, қариндошлик ёки шахсий манфаат учун асоссиз имтиёз яратиш бошқа масала. Ҳалолликнинг синови ҳам кўпинча катта қарорларда эмас, ана шундай оддий вазиятларда намоён бўлади.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Қонун, рақамлаштириш ва инсон омили</span></b></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Коррупцияга қарши курашиш учун мустаҳкам ҳуқуқий асос, аниқ ваколатлар, самарали назорат ва жазонинг муқаррарлиги зарур. Рақамлаштириш ҳам инсон омилини камайтириш, ортиқча мулоқот ва қоғозбозликни қисқартириш орқали коррупциявий хавфларни пасайтиришга хизмат қилиши мумкин.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Бироқ технологиянинг ўзи етарли эмас. Тизимни барибир инсон бошқаради. Шунинг учун ҳуқуқий ва институционал чоралар билан бир қаторда ҳалоллик маданиятини шакллантириш ҳам муҳим.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Жамиятнинг бефарқлиги – хавф</span></b></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Коррупцияга қарши курашишни фақат давлат органларининг вазифаси деб қараш ҳам тўғри эмас. Жамиятнинг муносабати ҳал қилувчи аҳамиятга эга.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Бир одам таниш излайди, бошқаси «ишим битса бўлди» деб пул беришга тайёр бўлади, яна бири ноқонуний ҳолатни кўриб туриб индамайди. Ана шу кичик бефарқликлар йиғилиб, катта муаммога айланади.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Албатта, ҳар қандай хабар далилга, қонунга ва масъулиятга асосланиши керак. Лекин қонунбузилишининг олдини олишга ҳисса қўшган фуқаронинг фаоллиги жамият учун қадрли бўлиши лозим.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Турли жамиятлардан олинадиган сабоқ</span></b></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Турли мамлакатларга қилган сафарларим давомида турли ижтимоий ва ҳуқуқий тизимларни кузатиш имконига эга бўлдим. Мен учун муҳим хулоса шу бўлдики, коррупцияга қарши курашишда фақат жазо эмас, балки жамиятнинг қадриятлари, касбий масъулият ва жамоатчилик назорати ҳам аҳамиятли.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Албатта, бир мамлакат тажрибасини бошқасига тайёр ҳолда кўчириб бўлмайди. Аммо умумий бир сабоқ бор: коррупцияга нисбатан муросасиз муносабат фақат қонунларда эмас, одамларнинг кундалик хулқ-атворида ҳам намоён бўлиши керак.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Инсоннинг энг катта бойлиги</span></b></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Касбий ҳаётда инсон турли лавозимларга эришиши, турли унвонларга эга бўлиши, китоблар ёзиши ёки муайян натижаларга эришиши мумкин. Аммо йиллар ўтиб, инсон ортига қараганда, менимча, саволлар бошқача бўлади.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Қанча лавозимда ишладим? Қанча бойлик орттирдим? — эмас.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Энг муҳими: «Мен ўз виждонимга хиёнат қилмадимми?»</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Бу саволга хотиржам жавоб бера олишнинг ўзи катта бойлик.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Ҳалол яшаш – оддий, аммо катта ғоя</span></b></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Мен бу фикрларни кимнидир ўрнак қилиб кўрсатиш ёки ўз ҳаётимга баҳо бериш учун ёзаётганим йўқ. Инсон ўз ҳаёти ҳақида гапирар экан, ўзини мақташ билан ўз тажрибасидан хулоса чиқариш ўртасидаги чегарани сақлаши керак.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Менинг асосий мақсадим бошқа: ёшларга ва умуман жамиятга бир оддий ҳақиқатни эслатиш. <b>Ҳалол инсон маънавий жиҳатдан бой бўлиши, ўз меҳнати ва билими билан бошқалардан кам бўлмаган даражада рўзғор тебратиши мумкин.</b> Ҳалоллик инсонни ҳаётдан орқада қолдирмайди. Аксинча, у инсонга хотиржамлик, ишонч ва қадр-қиммат беради.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Бу фикрни кимдир қабул қилади, кимдир баҳслашади. Бу табиий. Аммо менимча, муҳими – ҳалолликни камбағалликка, бойликни эса албатта ноқонунийликка боғлайдиган эски тасаввурдан воз кечиш.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Инсон яхши яшашни исташи табиий. Фақат бу истак уни бошқаларнинг ҳақига тажовуз қилишга эмас, кўпроқ меҳнат қилишга, билим олишга, касбини мукаммал эгаллашга ва ўз қобилиятини ривожлантиришга ундаса, бундай фаровонликнинг қадри ҳам бошқача бўлади.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Мен учун <b><span style="color:#00204f;">отамнинг насиҳати </span></b>шу ерда яна ўз маъносини топади: <b><span style="color:#c00000;">амалнинг ортидан қувмаслик, ҳалол меҳнат қилиш ва виждонни бой бермаслик.</span></b></span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Чунки лавозим кетиши мумкин. Бойлик камайиши мумкин. Инсоннинг номи ҳам вақт ўтиши билан хотирадан ўчиши мумкин. Аммо ҳалол яшалган ҳаётнинг маънавий изи – инсоннинг ўзида, фарзандларида ва уни таниб-билган одамларнинг хотирасида қолади.</span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Шунинг учун мен учун энг катта бойлик – кўп нарсага эга бўлиш эмас. <span> </span></span></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-indent:35.45pt;text-align:justify;"><b><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Ўзингга, ўз меҳнатингга ва ўз виждонингга хиёнат қилмай яшашдир.</span></b></p> <p style="text-align:justify;"></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;text-align:justify;text-indent:35.45pt;"></p> <p><b> </b></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" align="right" style="margin-bottom:0cm;text-align:right;text-indent:35.45pt;"><b><i><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">Феруз Хайдархон</span></i></b></p> <p><b><i></i></b></p> <p><b><i></i></b></p> <p class="MsoNormal" align="right" style="margin-bottom:0cm;text-align:right;text-indent:35.45pt;"><i><span style="font-size:14pt;line-height:115%;">28.10.2026</span></i></p> <p><i></i></p> <p><i></i></p> <p class="MsoNormal" align="right" style="margin-bottom:0cm;text-align:right;text-indent:35.45pt;"></p> <p> </p>]]></content:encoded>
</item><item>
<title>ИПҲР -МАВЗУЛАР</title>
<link>https://mediator.uz/z/uz_05/1108-ипҳр-мавзулар.html</link>
<pdalink>https://mediator.uz/z/uz_05/1108-ипҳр-мавзулар.html</pdalink>
<guid>https://mediator.uz/z/uz_05/1108-ипҳр-мавзулар.html</guid>
<pubDate>Tue, 21 Jan 2025 17:04:43 +0500</pubDate>
<category>native-yes</category>

<content:encoded><![CDATA[<p style="text-align:center;"><a href="https://fs.hs.uz/uploads/files/2025/01/1_1737461023.rar" target="_blank" rel="noopener external">ИПҲР -МАВЗУЛАР</a></p>]]></content:encoded>
</item><item>
<title>Жисмоний Шахснинг тўловга қоблятсиз билан боғлиқ ва унт такомиллаштириш масалалари</title>
<link>https://mediator.uz/z/uz_05/997-zhismonij-shahsning-tlovga-obljatsiz-bilan-boli-va-unt-takomillashtirish-masalalari.html</link>
<pdalink>https://mediator.uz/z/uz_05/997-zhismonij-shahsning-tlovga-obljatsiz-bilan-boli-va-unt-takomillashtirish-masalalari.html</pdalink>
<guid>https://mediator.uz/z/uz_05/997-zhismonij-shahsning-tlovga-obljatsiz-bilan-boli-va-unt-takomillashtirish-masalalari.html</guid>
<pubDate>Thu, 04 Jul 2024 10:16:19 +0500</pubDate>
<category>native-yes</category>

<content:encoded><![CDATA[<p><br></p> <p><a href="https://fs.hs.uz/uploads/files/2024/07/1_1720071362.pdf" target="_blank" rel="noopener external"><span>Ko'chirib olish</span></a></p>]]></content:encoded>
</item></channel></rss>